Η Πολιτική της υποχώρησης αλλά και της αλαζονείας

 

Του Χρήστου Γκουνέλα, δρα Θεολογίας, MSc Βιοηθικής

 

Κάποτε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής είχε πει τη φράση «έξω πάμε καλά» θέλοντας να δηλώσει ότι εκείνη την εποχή η εξωτερική πολιτική της Ελλάδας έβαινε καλώς και η άποψή της ήταν υπολογίσιμη από φίλους και εχθρούς. Ωστόσο, η ίδια φράση δείχνει την αντιδιαστολή με τα εσωτερικά πράγματα τα οποία τότε δεν έβαιναν το ίδιο καλώς τουλάχιστον. Και αργότερα με τον Ανδρέα Παπανδρέου έξω πηγαίναμε καλά, αλλά και μέσα - κατά κοινή ομολογία - κατά την πρώτη τετραετία.

Τις τελευταίες δεκαετίες, εν μέσω και της ενσκηψάσης πολυετούς και πολυεπίπεδης κρίσης τα πράγματα δυστυχώς δε βαίνουν καλώς ούτε στο εσωτερικό ούτε στο εξωτερικό της χώρας μας. Και αυτό είναι πλέον μία κοινή διαπίστωση χωρίς τα μυωπικά κομματικά γυαλιά.

Αναφορικά λοιπόν με την εξωτερική πολιτική αυτή βαίνει από… λάθη σε λάθη και από υποχωρήσεις σε υποχωρήσεις με τις εκάστοτε πολιτικές ηγεσίες να προσπαθούν να «χρυσώνουν το χάπι». Να θυμηθούμε το περίφημο εντός της Βουλής των Ελλήνων «Ευχαριστώ την κυβέρνηση των ΗΠΑ» του πρωθυπουργού Κώστα Σημίτη για την κρίση στα Ίμια; Να θυμηθούμε την περίφημη κουμπαριά του Κώστα Καραμανλή με τον Τούρκο Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν; Να θυμηθούμε το ζεϊμπέκικο του Γιώργου Παπανδρέου; Τον Αλέξη Τσίπρα με την παράδοση του ονόματος «Μακεδονία» στην επίσημη ονομασία των βόρειων γειτόνων μας; Αλλά και τις δηλώσεις του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και του Κυριάκου Μητσοτάκη ότι το θέμα με την ονομασία είναι ήσσονος σημασίας και θα ξεχαστεί; Ωστόσο, τα μηνύματα δείχνουν ότι δεν έχει ξεχαστεί από τον αδικημένο ελληνικό λαό αλλά και από τους βόρειους γείτονές μας οι οποίοι κάνουν την προπαγάνδα τους μέσω των σχολικών βιβλίων τους τα οποία περιέχουν αλυτρωτικές και αναθεωρητικές αναφορές. 

Κάπως έτσι όμως θα θυμόμαστε και τις συνεχείς υποχωρήσεις της σημερινής κυβέρνησης Μητσοτάκη στο Αιγαίο. Μία ελληνική διπλωματία η οποία συνεχώς «πιάνεται στον ύπνο της» από την ισχυρή διπλωματική κίνηση του ανατολικού γείτονα μας. Αποδείξεις τρανές η υπογραφή του ανυπόστατου και περίφημου «τουρκολιβυκού μνημονίου» που αφαιρεί ελληνική κυριαρχία στη θάλασσα, οι συνεχείς παραβιάσεις θαλάσσιου και εναέριου χώρου, οι προκλητικές δηλώσεις Τούρκων αξιωματούχων και εσχάτως η ζήτηση άδειας, όπως διαβάζουμε, δια της Γαλλίας από την Τουρκία για την πόντιση του καλωδίου σύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου. Βλέπουμε δηλαδή πως εδώ και πολλά χρόνια κάθε ελληνική κυβέρνηση είτε λιγότερο είτε περισσότερο αφαιρεί κυριαρχία και λόγο από την Ελλάδα. Καλύτερα θα ήταν ένας άλλος κόσμος χωρίς σύνορα, όπως άλλωστε φαίνεται η γη από το διάστημα. Οι λαοί δεν έχουμε τίποτα να χωρίσουμε. Μας φτάνει όλους και περισσεύει και για τη φύση που έχει και αυτή το μερίδιό της σε αυτόν τον κόσμο. Εφόσον όμως έτσι αποφάσισαν οι άνθρωποι, τότε ο καθένας να σέβεται τα όρια του άλλου βάσει και των υπογεγραμμένων διμερών ή διεθνών συνθηκών. Ούτε να πάρουμε, αλλά ούτε και να δώσουμε. Άρα, έξω δεν πάμε καθόλου καλά…

Ας δούμε και τα μέσα μας…

Σχολείο δίχως μόρφωση, δίχως Παιδεία

 

Του Χρήστου Γκουνέλα

(Δρ Θεολογίας, MSc Βιοηθικής)

Βρισκόμαστε ήδη στην αρχή μιας νέας ακόμη σχολικής χρονιάς. Στους αγιασμούς ακούσαμε και πάλι, όπως κάθε χρόνο άλλωστε, βαρύγδουπα λόγια από πολιτικά και διοικητικά χείλη του Υπουργείου και όχι μόνο για την αξία της Παιδείας, του σχολείου αλλά και για την ελπίδα που εκκολάπτεται σε αυτό. Ακούγοντας κανείς τέτοια λόγια μάλλον θα αισθάνεται ότι ζει σε άλλη χώρα. Ωστόσο, η καθημερινή πραγματικότητα θα έρθει και πάλι να διαψεύσει τόσο εκείνους που παρουσιάζουν μία άλλη πραγματικότητα όσο και αυτούς που ελπίζουν (όσοι είναι ακόμα αυτοί) ότι επιτέλους κάποτε θα βιώσουν μία διαφορετική πραγματικότητα. 

Το κράτος ως κομματικό λάφυρο

 

 

Η αντιμετώπιση του κράτους ως λάφυρο δεν είναι σαφώς κάτι καινούριο. Από συστάσεως του ελληνικού κράτους σχεδόν όλες οι κυβερνήσεις είδαν το κράτος ως λάφυρο της νίκης τους. Από τις λίγες ξεκάθαρες εξαιρέσεις υπήρξε η κυβέρνηση Καποδίστρια - τόσο παλαιά - γεγονός που το πλήρωσε ο Κυβερνήτης με την ίδια του τη ζωή. Δυστυχώς, όλα σχεδόν τα υπόλοιπα χρόνια έως και σήμερα το ελληνικό κράτος παραμένει ένα βαθύ κομματικό κράτος λειτουργώντας ως γάγγραινα της κατ’ επίφαση πολλές φορές δημοκρατίας, της αξιοκρατίας και των δικαιωμάτων αλλά και των υποχρεώσεων των πολιτών. 

Οι εκάστοτε κυβερνώντες σίγουρα δεν νιώθουν ενοχές για αυτήν την κατάσταση διότι έτσι τη βρήκαν από τους προηγούμενους, όπως διατείνονται και οι ίδιοι. Είναι μία σκέψη που σίγουρα τους δίνει την ψυχολογική δικαιολογία την οποία χρειάζονται. Ωστόσο, υποκρίνονται ότι έχουν τη θέληση να αλλάξουν και την «αλλάζουν την κατάσταση» με συνθήματα του τύπου «επιτελικό κράτος», «πρώτα ο πολίτης» και άλλα διότι όταν έρθουν στην εξουσία θέλουν να ικανοποιήσουν το δικό τους πελατολόγιο. Αν, όμως, οι διακηρύξεις τους δεν είναι υποκριτικές, τότε εμπίπτουν στη σχιζοφρένεια, για να θυμηθούμε και έναν παλαιότερο πολιτικό ο οποίος δήλωσε ότι «η χώρα έχει μεταβληθεί σε απέραντο φρενοκομείο…».

Είναι φανερό, δυστυχώς, ότι η βαθιά πνευματική, κοινωνική και οικονομική κρίση των πολλών τελευταίων ετών στην Ελλάδα δεν έχει αλλάξει εν πολλοίς ούτε τους πολίτες ούτε ακόμη περισσότερο τους πολιτικούς. Η χώρα μας παραμένει μία χώρα που ακόμη δεν πέθανε, επιβεβαιώνοντας το δημοφιλές «Η Ελλάδα ποτέ δεν πεθαίνει», ωστόσο ψυχορραγεί και σέρνεται. 

Προσπαθούν κάποιοι να μας πείσουν ότι πλέον μπήκαμε σε τροχιά οικονομικής ανάπτυξης και εξυγίανσης. Πώς όμως να τους πιστέψουμε όταν έως τη σήμερον υπάρχουν υψηλόβαθμες διοικήσεις διορισμένες από την Κυβέρνηση στην υγεία, την παιδεία, τη δικαιοσύνη, το στράτευμα, την ΕΡΤ κ.α.  Και ακόμη περισσότερο πώς να τους πιστέψουν οι νέοι άνθρωποι με προσόντα και εντιμότητα οι οποίοι ορθά επιλέγουν μία χώρα του εξωτερικού στην οποία θα νιώσουν ότι τους σέβεται ως προσοντούχους και κατά βάση ως πολίτες και ως ανθρώπους; 

Επειδή δεν έχουμε ως στόχο να μηδενίσουμε πολιτικές προσπάθειες στον σύγχρονο δημόσιο βίο της χώρας μας, θα αναφέρουμε ως παράδειγμα τη θεσμοθέτηση και την αρχική λειτουργία του ΑΣΕΠ. Ωστόσο, χρόνο με το χρόνο αυτή η σοβαρή τομή εκφυλίστηκε εν πολλοίς αντί να στηριχθεί και να επεκταθεί με τη μορφή μάλιστα του γραπτού διαγωνισμού κατά το σύστημα των πανελλαδικών για όλες αν είναι δυνατόν τις δημόσιες θέσεις και διοικήσεις. Μάλιστα δεν είναι λίγες οι φορές που ο ΑΣΕΠ χρησιμοποιήθηκε και χρησιμοποιείται από τις κυβερνήσεις ως άλλοθι για να διορίσουν εν τέλει τους ημέτερους. 

Αναφέρουμε ως παράδειγμα επιπλέον την πολύπαθη δημόσια τηλεόραση η οποία λειτουργεί ως προπαγανδιστικό μέσο της εκάστοτε κυβέρνησης χωρίς να σέβεται το αυτονόητο δικαίωμα του κάθε πολίτη στην αντικειμενική ενημέρωση όταν μάλιστα την πληρώνει από την τσέπη του. Δεν είναι δυνατόν «δημοσιογράφοι» στη δημόσια τηλεόραση να υποστηρίζουν τις πολιτικές και τα λάθη της κυβέρνησης περισσότερο ακόμη και από τα ίδια τα κυβερνητικά στελέχη.

Είναι λοιπόν φανερό πως από την κρίση δεν γίναμε καθόλου σοφότεροι αλλά παραμείναμε οι ίδιοι  - μήπως και χειρότεροι; - για αυτό και θα συνεχίσουμε να είμαστε μία κοινωνία σε κρίση. Είναι όμως κρίμα μία χώρα με βαθιά και μακραίωνη ιστορία και πολιτισμό, μία χώρα προικισμένη με φυσικό και πολιτισμικό φως εμείς οι ίδιοι να τη συσκοτίζουμε. 

Θα πρέπει επιτέλους πρώτα από όλους οι  εκάστοτε κυβερνώντες να αντιληφθούν – εκτός αν δεν θέλουν να αντιληφθούν για τους δικούς τους λόγους – ότι την έξοδο από τη βαθιά κρίση θα μας τη δείξει η Παιδεία. Μία Παιδεία όμως κατά βάση με ανθρωπιστική κατεύθυνση, απαλλαγμένη από άσχετες παρεμβατικές γραφειοκρατικές πρακτικές του υπουργείου παιδείας και των διοικήσεών του. Μία παιδεία εν τέλει που να προβάλλει και να εμπνέει τον σεβασμό στο πρόσωπο του ανθρώπου και τις βαθύτερες ανάγκες του αλλά και εξίσου τον σεβασμό στο περιβάλλον και τη φύση. Με έμφαση στη χρήση των νέων τεχνολογιών αλλά με περισσότερη έμφαση στην κριτική σκέψη ως αντίβαρο. Μία εκπαίδευση η οποία δεν θα παράγει στείρα τεχνοκράτες αλλά ταυτόχρονα θα δημιουργεί αγαθούς πολίτες και ανθρώπους. Η επένδυση στον άνθρωπο θα βελτιώσει στη συνέχεια και την οικονομία και το κράτος. Προηγείται ο άνθρωπος και έπεται η οικονομία και οι δείκτες της, όχι το αντίστροφο. 

 

Χρήστος Γκουνέλας

Δρ Θεολογίας, MSc Βιοηθικής

Πηγή: Larissanet

Πολιτική άπνοια

Είναι ολοφάνερο ότι ζούμε ήδη τα τελευταία χρόνια το τέλος της πολιτικής. Ουσιαστικά δεν τελείωσε η πολιτική αλλά τα πρόσωπα τα οποία την παράγουν και αυτό βέβαια δεν αφορά μόνο τους κατ’ επάγγελμα πολιτικούς αλλά και τον κάθε πολίτη. Έτσι, χωρίς εκ των πραγμάτων πρόσωπα πολιτικά δεν υπάρχει και πολιτική. Πάσχουμε από πολιτική άπνοια και ό,τι δεν πνέει, δεν αναπνέει και δεν εμπνέει είναι νεκρό.

Η πολιτική από τη φύση  της εισχωρεί σε όλα τα πεδία του δημόσιου και του ιδιωτικού βίου. Το έλλειμά της δημιουργεί ποικίλες στρεβλώσεις στους θεσμούς, την οικογένεια και την κοινωνία.

Βασικό χαρακτηριστικό του θανάτου των όντων ως πολιτικά και της πολιτικής εν γένει είναι ότι δεν υπάρχουν ούτε εμπνευστές ούτε εμπνεόμενοι. Τα εν δυνάμει πολιτικά όντα και η πολιτική άγονται (και φέρονται) από τις καταστάσεις δείχνοντας εξαιρετική αδυναμία ανταπόκρισης στις σύγχρονες προκλήσεις. Έτσι, οι μεν πολιτικοί περιορίζονται στον ρόλο του πολιτικάντη «Μαυρογιαλούρου» οι δε πολίτες είτε αδιαφορούν (οι περισσότεροι) κουρασμένοι από την πολιτική εξαπάτηση είτε μετακινούνται (ευτυχώς για την ώρα οι λιγότεροι) προς ακραίες ιδεολογίες οι οποίες τους προσφέρουν μία ψευδαίσθηση ασφάλειας. Μία βόλτα στο σύγχρονο καφενείο των social media θα μας πείσει για τις πρακτικές τόσο των μεν όσο και των δε.

Ωστόσο, τα χρόνια που έρχονται θα είναι γεμάτα προκλήσεις και όπως φαίνεται αυτές θα τις διαχειριστούν μεγάλα οικονομικά συμφέροντα τεχνολογίας αφήνοντας εκ των πραγμάτων έξω από τις εξελίξεις τους πολιτικούς και τους πολίτες. Φαίνεται πως βρισκόμαστε ενώπιον ενός σύγχρονου παγκόσμιου ολοκληρωτισμού, τις παραμέτρους του οποίου δεν έχουν αντιληφθεί οι πολιτικοί και οι πολίτες. Αλλά και όσοι λίγοι ίσως έχουν αντιληφθεί την κατεύθυνση των πραγμάτων αισθάνονται σίγουρα αδύναμοι όχι να αντιδράσουν αλλά ακόμη και να διαλεχθούν με την πραγματικότητα. Δυστυχώς οι περισσότεροι πολιτικοί, ειδικά στην Ελλάδα, στερούνται, μάλλον, γνώσης ιστορίας (εργαλείο ερμηνείας της πραγματικότητας) αλλά και διαλεκτικής σοφίας με τις σύγχρονες προκλήσεις. Η δε δημιουργία κάποιων οργανισμών βιοηθικής ή τεχνοηθικής (εσχάτως και στην Ελλάδα) μοιάζει περισσότερο προσχηματική παρά ως μικρό, έστω, ανάχωμα ελευθεριών.

Και αν τα παραπάνω διαβάζονται ως απαισιόδοξα, ας αναρωτηθούμε (πέρα από θεωρίες συνωμοσίας αλλά και αφέλειες) για το ποιος κυβερνά σήμερα τον κόσμο και την κάθε χώρα, όπως και την Ελλάδα. Εκφράζουν οι πολιτικοί τη βουλή του λαού ή νομοθετούν τις περισσότερες φορές ερήμην του και αντίθετα προς τα συμφέροντά του; Αν αυτό συμβαίνει τότε κινδυνεύουν άμεσα οι δημοκρατίες μας και οι κοινωνικές και προσωπικές ελευθερίες.

Είναι πασιφανές ότι τα είδωλα, οι ψευδαισθήσεις και οι διαχωριστικές γραμμές των ιδεολογιών δεν υπάρχουν πλέον. Ζούμε την κυνική αλήθεια της σύγχρονης πραγματικότητας. Κυβερνάει αποκλειστικά η κατεξοχήν ειδωλοποιημένη οικονομία, δηλαδή το χρήμα και το εργαλείο της η τεχνολογία. Για την ώρα οι πολιτικοί και οι θεσμοί είναι τα χρήσιμα πιόνια αυτού του πολυσύνθετου συστήματος. Το μεγάλο ερώτημα, ωστόσο, παραμένει: είναι νομοτέλεια ο οικονομικός και τεχνολογικός ολοκληρωτισμός ή υπάρχει περιθώριο αντίδρασης και συμμετοχής της πολιτικής και των πολιτών στις σύγχρονες εξελίξεις; Οι δημοκρατίες, οι πολιτικοί και οι πολίτες θα αντιδράσουν στις εξελίξεις ή θα περιμένουν να λειτουργήσει το ανθρώπινο ένστικτο της επιβίωσης;

*Χρήστος Γκουνέλας

Δρ Θεολογίας, MSc Βιοηθικής

Πηγή: Larissanet.gr

Όταν σβήνουν τα φώτα των πανηγυριών…

 

Βρισκόμαστε πλέον στο τέλος ενός ακόμη καλοκαιριού και μαζί του ρίχνουν αυλαία εκατοντάδες πανηγύρια, ανταμώματα και φεστιβάλ της ελληνικής επαρχίας. Οι οικογένειες θα πάρουν τον δρόμο της επιστροφής και στα σοκάκια των χωριών και τις πλατείες θα πάψουν σιγά σιγά να ακούγονται οι παιδικές φωνές. Τα χωριά μας ήδη επιστρέφουν στη σκληρή καθημερινότητά τους η οποία θα γίνει ακόμη πιο σκληρή κατά τους χειμερινούς μήνες. Άνθρωποι τρίτης ηλικίας θα μείνουν πάλι με τη μοναξιά τους, με δυσκολίες στην επικοινωνία και τη διασύνδεση με μεγαλύτερες πόλεις και πολλές φορές χωρίς ιατρική περίθαλψη. Η πένθιμη καμπάνα θα χτυπά τακτικά για να δηλώσει τον θάνατο ενός ακόμη ανθρώπου και τον μαρασμό του χωριού. Γάμοι και βαπτίσεις, μυστήρια σχεδόν ανύπαρκτα… Τι απομένει τελικά από την επιφανειακή ζωντάνια του καλοκαιριού; Μάλλον, η διασκέδαση των λίγων ημερών. Να γλεντάμε στο χωριό που καθημερινά πεθαίνει. Μία ακόμη σύγχρονη ελληνική τραγωδία. Μοιάζει με τον Τιτανικό που ενώ είχε αρχίσει να βουλιάζει, οι επιβάτες χόρευαν και διασκέδαζαν.

Κάποτε τα πανηγύρια παρήγαγαν πολιτισμό. Δεν κατανάλωναν διασκέδαση. Το τραγούδι και ο χορός ανήκε σε όλους και όχι σε λίγους ειδικούς. Χόρευαν και τραγουδούσαν με το στόμα, με ό,τι τους έδωσε η φύση η ίδια, σε αρμονία μαζί της. Χόρευαν όχι εμπορικές επιτυχίες, αλλά τη ζωή τους την ίδια, τον καθημερινό πόνο και τη χαρά τους. Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι τα πανηγύρια κάποτε ξεκινούσαν με μοιρολόι. Ζώντες και κεκοιμημένοι αποτελούσαν μία κοινότητα. Το πανηγύρι ήταν κυριολεκτικά μία συλλογική ιεροτελεστία. Σήμερα γλεντάμε με θόρυβο, με κραυγή. Ίσως να έχουμε την ανάγκη να ακούσουμε τον εαυτό μας ο οποίος ασφυκτιά μακριά από το εμείς και τη συλλογική δημιουργικότητα που είναι δεμένη με τον τόπο και τον χρόνο.

Μα, θα αντιτείνει κάποιος πως δεν μπορούμε να γυρίσουμε στα χρόνια των παππούδων μας. Σαφώς, δεν μπορεί να γίνει αυτό. Θα μπορούσαμε όμως να ακολουθήσουμε τον τρόπο τους: αυτόν της κοινότητας.

Το χωριό, το κάθε χωριό είναι ανάγκη να είναι ζωντανό ολόκληρο τον χρόνο. Και εκεί ακριβώς βρίσκεται η ευθύνη τόσο της Πολιτείας όσο και του καθενός μας προσωπικά έναντι της κοινότητας. Συνήθως όταν πάμε στο πανηγύρι, το κάνουμε για εμάς. Πάμε για να καταναλώσουμε το πανηγύρι, να περάσουμε καλά και να φύγουμε. Το χωριό, το οποίο παλεύει και στέκεται ακόμη εκεί, ως εστία μας έδωσε για μία ακόμη φορά ό,τι μπορούσε να μας δώσει. Συνήθως μνήμες, πλέον. Παρελθόν, ίσως και λίγο παρόν. Το θέμα είναι όμως να αναρωτηθούμε φεύγοντας από το χωριό εμείς τι δώσαμε για αυτό για να κρατηθεί στους υπόλοιπους δέκα μήνες, αλλά και τα χρόνια που αδυσώπητα έρχονται και όλο και πλησιάζουν για αυτό.

Χρήστος Γκουνέλας

Πηγή: Ελευθερία Λάρισας

Ανάγκη για τη Διοικούσα Εκκλησία να ξαναβρεί την ταυτότητά της

 

Ανάγκη για τη Διοικούσα Εκκλησία να ξαναβρεί την ταυτότητά της

 

Του Χρήστου Γκουνέλα, δρ Θεολογίας

 

Έντονο δημόσιο διάλογο και προβληματισμό προκάλεσε στην κοινωνία η νομική πρόθεση της Πολιτείας να εξισώσει τον μισθό του Αρχιεπισκόπου, των Μητροπολιτών και των Τιτουλάριων Επισκόπων με αυτόν του Γενικού Γραμματέα ενός Υπουργείου. Δεν είναι δυνατόν να μην παρατηρήσει κανείς τη χρονική συγκυρία (προεκλογικά, οικονομική κρίση και ακρίβεια) κατά την οποία έρχεται μία τέτοια πρόθεση και τίθεται σε δημόσια διαβούλευση.

Ωστόσο, πέρα από τον χρόνο κατάθεσης της νομικής πρότασης, μία τέτοια απόφαση έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τον Ευαγγελικό λόγο της Εκκλησίας. Για την Εκκλησία, ο Επίσκοπος είναι Πατέρας και σαφώς όχι ανώτερος κρατικός υπάλληλος, όπως τον βλέπει η Πολιτεία. Πόσο δύσκολο όμως είναι να δει κάποιος τον εαυτό του ως Πατέρα όταν τα πάντα γύρω του συνάδουν με τον τρόπο ζωής ενός ανώτερου κρατικού υπαλλήλου, ο οποίος μένει σε Μητροπολιτικό Μέγαρο (sic), έχει κρατικό αυτοκίνητο και οδηγό, διεκπεραιώνει καθημερινά ένα σωρό διοικητικές και οικονομικές υποθέσεις και έχει δεκάδες συναντήσεις με ως επί το πλείστον ηγεσίες εκκλησιαστικές, πολιτικές, στρατιωτικές, επιχειρηματικές κ.ά.; Αλλά ακόμη και στον ναό κατά τη διάρκεια της λατρείας, η απόσταση από το ποίμνιο είναι πολλές φορές, δυστυχώς, δεδομένη. Ας θυμηθούμε τον μεγαλωμένο μέσα στην Εκκλησία Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη στα «Πτερόεντα Δώρα»: «…Ὑπέφωσκεν ἤδη ἡ πρωία τῆς πρωτοχρονιᾶς, καὶ ὁ Ἄγγελος διὰ νὰ παρηγορηθῇ, εἰσῆλθεν εἰς μίαν ἐκκλησίαν. Ἀμέσως πλησίον τῆς θύρας εἶδεν ἀνθρώπους νὰ μετροῦν νομίσματα, μόνον πὼς δὲν εἶχον παιγνιόχαρτα εἰς τὰς χεῖρας· καὶ εἰς τὸ βάθος, ἀντίκρυσεν ἕνα ἄνθρωπον χρυσοστόλιστον καὶ μιτροφοροῦντα ὡς Μῆδον σατράπην τῆς ἐποχῆς τοῦ Δαρείου, ποιοῦντα διαφόρους ἀκκισμοὺς καὶ ἐπιτηδευμένας κινήσεις. Δεξιὰ καὶ ἀριστερὰ ἄλλοι μερικοὶ ἔψαλλον μὲ πεπλασμένας φωνάς: Τὸν Δεσπότην καὶ ἀρχιερέα! Ὁ Ἄγγελος δὲν εὗρε παρηγορίαν…».

Για να κάνουμε τη σύγκριση με το πρόσωπο του Χριστού, ας φανταστούμε τον Χριστό ως έναν Διευθυντή Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου και τους μαθητές Του ως δημοσίους υπαλλήλους. Ο Χριστός όμως κατηγορήθηκε από το τότε ιερατείο (η πολιτική εξουσία ένιψε τας χείρας της) και σταυρώθηκε ως Αναρχικός, Ανήθικος και Επαναστάτης. Και ήταν όντως έτσι, αλλά και σήμερα έτσι θα ήταν. Για τους ίδιους λόγους μαρτύρησαν και οι μαθητές Του αλλά και πλειάδα αγίων της Εκκλησίας. Εδώ δεν πρόκειται περί εκκλησιαστικού ή θεολογικού λαϊκισμού (ή ρομαντισμού) αλλά αυτής της ίδιας της ουσίας και του ρεαλισμού του εκκλησιαστικού τρόπου ζωής. Άλλωστε, ήδη από το πρώτο έτος στη Θεολογική Σχολή μαθαίνουμε ότι ο Επίσκοπος είναι «εις τύπον και τόπον Χριστού». Η δε Εκκλησία έχει αναδείξει μεγάλες προσωπικότητες τέτοιων Επισκόπων όπως του αγίου Σπυρίδωνα που ήταν παράλληλα και κτηνοτρόφος και με οικογένεια ή όπως του ιερού Χρυσοστόμου ο οποίος μαρτύρησε στην έρημο επειδή κατακεραύνωνε όχι μόνο με τον λόγο του αλλά ακόμη περισσότερο με τον τρόπο ζωής του την αυτοκρατορική αυλή υπέρ των αδύναμων κοινωνικά στρωμάτων. Στα δε σύγχρονα χρόνια στην πατρίδα μας η Εκκλησία, μεταξύ άλλων, έχει το παράδειγμα του μακαριστού Επισκόπου Αντώνιου Σιατίστης, του Επισκόπου των τρόλεϊ, ο οποίος δεν δίσταζε να κάνει ακόμη και ωτοστόπ ως τρόπο ζωής και όχι ως ευκαιριακό πυροτέχνημα για θαυμασμό των ανθρώπων.

Η αλήθεια είναι ότι στο σημείο που φτάσαμε (και φτάσαμε εδώ και πολλά χρόνια) είναι αδήριτη ανάγκη η Διοίκηση της Εκκλησίας να πάρει γενναίες αποφάσεις διάκρισης από την Πολιτεία. Θα λέγαμε να προλάβει η ίδια την Πολιτεία και να διακριθεί από αυτήν όχι μόνο νομικά, αλλά ακόμη πιο βαθιά ως προς τον τρόπο βιοτής. Να βρει και πάλι τον τρόπο σχέσης του Πατέρα, όπως θα σημείωνε και ο μακαριστός καθηγητής Χρήστος Γιανναράς. Ή αλλιώς, να σκάψει και να ανασύρει τον Σταυρό από τις επιχωματώσεις της ιστορίας, όπως τόνιζε ο αείμνηστος καθηγητής Χρυσόστομος Σταμούλης. Να αφήσει εν τέλει ό,τι την βαραίνει και να απελευθερωθεί στο οξυγόνο της θείας Χάρης. Έτσι, θα την αναγνωρίσει και η κοινωνία ως συνέχεια του Χριστού την οποία είναι ανάγκη να αφουγκραστεί επιτέλους.  

Θυσία ή εξουσία;

 

Του Χρήστου Γκουνέλα,

Παρότι βρισκόμαστε στην αρχή της τρίτης μετά Χριστόν χιλιετίας, η ανθρωπότητα δεν δείχνει να έχει διδαχτεί τίποτα από τη μακραίωνη ανθρώπινη ιστορία. Και για να κυριολεκτούμε, όχι τόσο η ανθρωπότητα στο σύνολό της αλλά οι επί το πλείστον ηγεσίες της. Ζούμε ίσως τα πιο ανασφαλή χρόνια της παγκόσμιας ιστορίας και αυτό οφείλεται στον φόβο των ηγετών. Δεν πρόκειται για έναν φόβο χωρίς όνομα αλλά συγκεκριμένα για τον φόβο του θανάτου ο οποίος περιέχει όλους τους επιμέρους φόβους. Ωστόσο, η συμπαντική ιστορία αλλά και αυτή η ανθρώπινη ιστορία βασίζονται πάνω στην εντελέχεια της θυσίας, της ζωής που πεθαίνει κενωτικά και αναγεννιέται, της θυσίας  η οποία είναι συνυφασμένη με την αγάπη και την ελευθερία. 

Στον αντίποδα της θυσίας κείται η εξουσία, η οποία ως τρόπος ερείδεται στον φόβο και τον εγκλωβισμό, συμπτώματα τα οποία χαρακτηρίζουν έντονα τη σύγχρονη τοπική και παγκόσμια κοινωνία μας. Είναι δηλωτικό το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια η πολιτική δεν κινείται μόνο γύρω από την οικονομία αλλά έχει αποδυθεί και σε μία κούρσα εξοπλισμών. Ακόμη και αφοπλισμένα έως χθες κράτη όπως η Γερμανία έχουν αρχίσει να εξοπλίζονται. Οι δε ηγέτες Αμερικής και Ρωσίας απειλούν πλέον ανοιχτά, από την αρχή του ρωσοουκρανικού πολέμου, ο ένας τον άλλον  (και όλους τους υπόλοιπους) με πυρηνικό πόλεμο. Καίτοι ο Πρόεδρος Τραμπ πολεμά το Ιράν λόγω της ανάπτυξης του πυρηνικού του προγράμματος, όπως διατείνεται. 

Είναι φανερό ειδικά στις μέρες μας ότι αυτός ο κόσμος ρέπει προς την αυτοκαταστροφή του. Ένας κόσμος χαοτικός με το δίκαιο του ισχυρότερου να βασιλεύει, χωρίς να υπάρχει καμία σοβαρή παρέμβαση θεσμικών οργάνων. Ενώ από την άλλη, η υποχώρηση θεωρείται αδυναμία και ο διάλογος όταν δεν είναι προσχηματικός καταλήγει σε εκατέρωθεν απειλές. Το μέλλον αναδύεται, εν τέλει, εξαιρετικά αβέβαιο και για τους… ισχυρούς. Πόσες αλαζονικές αυτοκρατορίες, άραγε, κατάπιε η ιστορία; 

Σε όλο αυτόν τον κυκεώνα η πατρίδα μας προσπαθεί να σταθεί όρθια. Αλλεπάλληλες  κρίσεις την δέρνουν αλύπητα. Κρίση θεσμών, οικονομική κρίση, κοινωνική κρίση εναλλάσσονται σε έναν φαύλο κύκλο ο οποίος δεν λέει να σταματήσει. Δυστυχώς καθημερινά αποδεικνύεται ότι η πολιτική και άλλες εξουσίες βρίσκονται σε ένα ατέρμονο τέλμα. Καμία εξουσία δεν μπορεί πλέον να εμπνεύσει γιατί ως τέτοια έχει απομακρυνθεί από τον λαό και γιατί απλά δεν θυσιάζεται για αυτόν. Άτομα (όχι πρόσωπα) εξουσίας τραγικά, φοβικά, ναρκισσευόμενα, υπερφίαλα. Ζούνε ξέχωρα από τον λαό, μακριά από τις πλατείες, τα μέσα μαζικής μεταφοράς και τους χώρους εργασίας. Κλεισμένοι στο αποστειρωμένο περιβάλλον της αυλής και των αυλικών όταν δεν διαγκωνίζονται για μία (τουλάχιστον) φωτογραφία σε κάθε είδους εκδηλώσεις. Ο τρόπος πολιτείας τους εξαντλείται στους εξυπνακισμούς και τις φτηνές ατάκες.   

Σαφώς, ωστόσο, υπήρξαν και υπάρχουν φωτεινές εξαιρέσεις της ιστορίας οι οποίες δυστυχώς επιβεβαιώνουν τον κανόνα, ως ήλιοι και όχι ως πυροτεχνήματα. Τι να πούμε για τον τρόπο ζωής αλλά και θανάτου προσωπικοτήτων όπως του Ιωάννη Χρυσοστόμου, του Μεγάλου Βασιλείου, του Ιωάννη Καποδίστρια, του Νικολάου Πλαστήρα;  Πριν λίγες ημέρες πέρασε ένας χρόνος που έφυγε από τη ζωή ο Χοσέ Μουχίκα, ο Ελ Πέπε του λαού, ο αγρότης και πολιτικός και διατελέσας Πρόεδρος της Ουρουγουάης (2010-2015). Ο τρόπος της πολιτείας αυτού του ανθρώπου έδειξε πραγματικά στη σύγχρονη παγκόσμια ιστορία για το ποιος χρειάζεται να είναι ο τρόπος του αληθινού ηγέτη. Αυτού του τρόπου που ο Χριστός περιγράφει με τη φράση: «Εἴ τις θέλει πρῶτος εἶναι, ἔσται πάντων ἔσχατος καὶ πάντων διάκονος». Μία απόφαση ελευθερίας είναι. 

Πηγή εικόνας: fractalart.gr

Child in Time

 

Η Ορθοδοξία μπροστά σε σύγχρονες προκλήσεις

  

Του θεολόγου Χρήστου Γκουνέλα,

Μάρτιος του 2012

Την Κυριακή της Ορθοδοξίας γιορτάζει η ανά την Οικουμένη Ορθοδοξία. Νέες προκλήσεις και ελπίδες κατ’ επέκταση, γεννιούνται στον σύγχρονο κόσμο για την πνευματική ηγεσία και τον λαό της Εκκλησίας. Όλες οι επιμέρους προκλήσεις εντάσσονται σε μια διπλή πρόκληση: αφενός μεν η μία αφορά τη μαρτυρία εντός των κόλπων της Εκκλησίας, αφετέρου δε την εκτός των κόλπων της μαρτυρία απευθυνόμενη σε όλη την Οικουμένη.

Στόχος της Εκκλησίας είναι η μεταμόρφωση όλου του κτιστού κόσμου με τη μετοχή του στον μυστηριακό τρόπο ύπαρξης της Αγίας Τριάδας. Όλα δια της αγάπης να γίνουν ένα, κρατώντας το καθετί την υπαρκτική του ετερότητα. Η πνευματική ηγεσία της Εκκλησίας έχει επιφορτισθεί με την ευθύνη να δείξει τον δρόμο στον λαό, όπως έκανε και Εκείνος.

Άνθρωπο σε κάνει η αγάπη, όχι η ισχύς

 

*Ο Λαρισαίος διδάκτωρ Συστηματικής Θεολογίας Χρήστος Γκουνέλας μιλά στην «ΕτΔ» με αφορμή την κυκλοφορία του νέου του βιβλίου «Τεχνητή Νοημοσύνη, αιωνιότητα και αθανασία»

«...Η μακραίωνη ανθρώπινη ιστορία απέδειξε πως ο άνθρωπος εκτός από τη δημιουργία -και υπαρξιακών πλέον- κινδύνων διαθέτει και απίστευτες δυνάμεις αυτοσυντήρησης και προσαρμογής. Σε κάθε περίπτωση, είναι ανάγκη, νομίζω, ο άνθρωπος να θυμάται πως είτε Θεό είτε άνθρωπο σε κάνει η αγάπη, όχι η ισχύς» τονίζει σήμερα στην «ΕτΔ» ο Λαρισαίος διδάκτωρ Συστηματικής Θεολογίας Χρήστος Γκουνέλας, με αφορμή την έκδοση του νέου του βιβλίου «Τεχνητή Νοημοσύνη, αιωνιότητα και αθανασία» (εκδόσεις «Γρηγόρη»). Ο συγγραφέας στη συνέντευξή του αναφέρεται για τη σχέση της Τεχνητής Νοημοσύνης με την επιθυμία του ανθρώπου για αιωνιότητα και αθανασία, τα βιοηθικά όρια που είναι απαραίτητο να θέσουν οι ανθρωπιστικές επιστήμες, αλλά και για το αν πιστεύει ότι κάποια στιγμή οι μηχανές θα εξεγερθούν κατά του ανθρώπου.

Συνέντευξη στον Θανάση Αραμπατζή

Χωρίς Χριστό υπάρχει ευτυχία;;

 

Από τον μαθηματικό Παναγιώτη Μυργιώτη, 

Χωρίς Χριστό υπάρχει ευτυχία;;

Η ανθρώπινη ζωή δεν είναι στατική. Εξελίσσεται. Προχωρά. Η εντύπωση πολλών ανθρώπων είναι ότι προχωρά προς τα εμπρός. Ο άνθρωπος μαθαίνει περισσότερα πράγματα, εμπλουτίζει τις γνώσεις του. Ζει περισσότερα χρόνια και πιο άνετα. Οι πρόγονοί μας, όχι οι πολύ μακρινοί, ας πούμε οι παππούδες μας πχ πριν από εξήντα χρόνια δεν είχαν τηλεόραση ή σταθερό τηλέφωνο, καλλιεργούσαν την γη με ένα αλέτρι το οποίο έσερναν βόδια ή άλογα. Δεν είχαν ηλεκτρικό ρεύμα. Ίσως στερούνταν και αυτό το ραδιόφωνο. Τα σπίτια μικρά με λίγα δωμάτια και εις τα οποία συγκατοικούσαν ο παππούς  και η γιαγιά. Τα παιδιά ήταν ευλογία και οι περισσότερες οικογένειες ήταν πολύτεκνες. Χρόνια φτώχειας, στερήσεων και ευλογημένα. Άκουγες και ένα «Δόξα σοι ο Θεός». Ευχαριστούσαν τον Θεό για αυτά τα λίγα, τα οποία μοίραζαν με τους συνανθρώπους των, τους εμπερίστατους.

Αυτά για το χθες, είπαμε το όχι πολύ μακρινό. Ας έλθουμε εις το σήμερα. Πώς είναι η ζωή σήμερα;; Πολύ διαφορετική από το «χθες». Αφθονία αγαθών, Σπίτια χωρίς γιαγιάδες και παππούδες, με παιδικά δωμάτια εξοπλισμένα με πολλές και διάφορες ηλεκτρονικές συσκευές. Σπίτια μεγάλα με συσκευές θέρμανσης και ψύξης, ατομικά κινητά τηλέφωνα, έγχρωμες τηλεοράσεις  δυο ή τρεις. Όλες οι σύγχρονες ανέσεις με ή χωρίς εισαγωγικά. Έχουμε όλα τα καλά και του «πουλιού το γάλα». Είμαστε ευτυχισμένοι, χαρούμενοι και δοξολογούντες τον Θεό ή γκρινιάζουμε δυστυχισμένοι με την μοναξιά μας της ευημερίας και της φιλαυτίας;;. 

Έχουμε χρόνο να καθίσουμε να μιλήσουμε ως οικογένεια, γειτονιά ή ως κοινωνία;;.Πολλές εργασίες σήμερα γίνονται με μηχανές π.χ. οργώματα, συλλογή βάμβακος και οι μισθωτοί δουλεύουν οκτώ ώρες τις πέντε από τις επτά ημέρες της εβδομάδας. Η παραγωγή αγροτικών και βιομηχανικών προϊόντων έγινε πιο εύκολη και μαζική. Μεγάλη η ποσότητα και η ποικιλία, ώστε να μη ξέρεις τι να διαλέξεις. Κάθε χρόνο χιλιάδες τόνοι τρόφιμα τα πετάμε εις τα σκουπίδια. Υπερκαταναλωτισμό ονομάσαμε το φαινόμενο. Γεμάτες οι ντουλάπες από ρούχα και παπούτσια των οποίων αγνοούμε την ύπαρξή τους. Πολλά είναι και εκτός μόδας. Ο σύγχρονος θεός ο οποίος μας καταδυναστεύει όλους μας μικρούς και μεγάλους.

Το σήμερα το βιώνουμε είμαστε ευχαριστημένοι;; Ας απαντήσει ο καθένας εις τον εαυτό του και για τον εαυτό του. Ας παραβλέψουμε τα προβλήματα τα οποία δημιούργησαν τα λεγόμενα μνημόνια. Ας σκεφτούμε με τα παιδιά μας βρίσκουμε ποιοτικό χρόνο για να μιλήσουμε ή ο καθένας μας με τον ηλεκτρονικό υπολογιστή το κινητό του απορροφημένοι για να πληροφορηθούμε για τα παγκόσμια κουτσομπολιό ή τις επιταγές της σύγχρονης μόδας.

Βγάλαμε τον Χριστό από τη ζωή μας και καταστήσαμε τη ζωή μας ζούγκλα. Χωρίς ανθρώπινη επικοινωνία, αλληλεγγύη και Ανθρωπιά. Βάλαμε τον Θεό εις το περιθώριο της ζωής μας και της δράσης μας. Για να πάει η κοινωνία, πραγματικά, μπροστά απαιτείται η στροφή εις τα νάματα της Ορθοδοξίας και η επιστροφή εις την κατά Χριστόν Ζωή. Αμήν. Γένοιτο.      

Η Ορθοδοξία μπροστά σε σύγχρονες προκλήσεις

 

Του θεολόγου Χρήστου Γκουνέλα,

Μάρτιος του 2012

Την Κυριακή της Ορθοδοξίας γιορτάζει η ανά την Οικουμένη Ορθοδοξία. Νέες προκλήσεις και ελπίδες κατ’ επέκταση, γεννιούνται στον σύγχρονο κόσμο για την πνευματική ηγεσία και τον λαό της Εκκλησίας. Όλες οι επιμέρους προκλήσεις εντάσσονται σε μια διπλή πρόκληση: αφενός μεν η μία αφορά τη μαρτυρία εντός των κόλπων της Εκκλησίας, αφετέρου δε την εκτός των κόλπων της μαρτυρία απευθυνόμενη σε όλη την Οικουμένη.

Στόχος της Εκκλησίας είναι η μεταμόρφωση όλου του κτιστού κόσμου με τη μετοχή του στον μυστηριακό τρόπο ύπαρξης της Αγίας Τριάδας. Όλα δια της αγάπης να γίνουν ένα, κρατώντας το καθετί την υπαρκτική του ετερότητα. Η πνευματική ηγεσία της Εκκλησίας έχει επιφορτισθεί με την ευθύνη να δείξει τον δρόμο στον λαό, όπως έκανε και Εκείνος.

Απογραφή 2021- Η συρρίκνωση των χωριών μας - Ένα σχόλιο

 

Πριν λίγες μέρες δημοσιεύτηκαν τα στοιχεία της τελευταίας απογραφής (2021). Η σκληρότητα αλλά και η αλήθεια που αποτυπώνεται μέσω των αριθμών είναι ανάγκη να διαβαστεί τόσο από τους πολιτικούς όσο και από τους πολίτες. Το δημογραφικό αναδεικνύεται σε μείζον πρόβλημα το οποίο εκ των πραγμάτων συμπαρασέρνει το ασφαλιστικό, το συνταξιοδοτικό και αυτή την ίδια την οικονομία της χώρας. Η ελληνική κοινωνία είναι πλέον μια γερασμένη κοινωνία. Και αν αυτό είναι το γενικό συμπέρασμα το οποίο αφορά και τον αστικό ιστό, αναφορικά και ειδικότερα με την κοινωνία της ελληνικής επαρχίας αποτελεί θέμα στην κυριολεξία ζωής και θανάτου. Ή για να κυριολεκτούμε, δυστυχώς, μόνο θανάτου...

Ένα διάλειμμα στον καλπασμό

Γράφει ο Στέλιος Κουμέντης, 

Αυτό που ζούμε, ίσως είναι μια κρυμμένη ευλογία. Ποτέ άλλοτε δεν είχε η ανθρωπότητα την ευκαιρία να σταματήσει ολόκληρη, ταυτόχρονα, τον ακράτητο καλπασμό της. Να κάνει ένα απρόσμενο διάλειμμα –έστω και αναγκαστικό– από το ποδοβολητό της πάνω σε τούτο τον πλανήτη.

Να κάνει ένα βήμα πίσω, να πάρει μια βαθειά ανάσα και να έρθει αντιμέτωπη με τον εαυτό της. Να κοιτάξουμε κατάματα τα λάθη μας, σαν είδος αλλά και ο καθένας μας ατομικά.

Το "αντίο" του Covid - 19 (VIDEO)

Ο Κορονοϊός θα έρθει η ώρα που θα φύγει. Θα πάρει πολλά μαζί του. Ανθρώπους, εθνικές οικονομίες και πόσα άλλα ενδεχομένως τα οποία δεν γνωρίζουμε. Ωστόσο, θα μας αφήσει και κάτι θετικό, άραγε; Θα μας κάνει να δούμε και να ζήσουμε τη ζωή με άλλο τρόπο; Θα δείξει...

Μπορείτε να μεγαλώσετε την εικόνα πατώντας στις επιλογές του video.

Η ευθύνη της Εκκλησίας (δηλαδή όλων μας)

Χρήστος Γκουνέλας 

Θεολόγος

Δυστυχώς, η Διοίκηση της Εκκλησίας της Ελλάδος (Ιερά Σύνοδος) για μια ακόμη φορά (όχι πάντα) δείχνει να ασθμαίνει απέναντι στα γεγονότα. Θα έπρεπε ήδη να έχουν κλείσει οι ναοί, ως χώροι συνάθροισης. Δεν είναι απολυτότητα, ούτε πολιτικοποίηση, θεολογικοποίηση κλπ του θέματος. Πρόκειται για θέμα δημόσιας υγείας, και όταν έχουν σφραγιστεί όλοι οι δημόσιοι χώροι το ίδιο θα έπρεπε ήδη να έχει γίνει με γρήγορα αντανακλαστικά και από τη Διοίκηση της Εκκλησίας. Άλλωστε, ο πρωθυπουργός με πολύ σεβασμό και διακριτικότητα το ζήτησε, νομίζω, από την Εκκλησία κατά το διάγγελμά του. Γνώμη μου είναι πως η Διοίκηση της Εκκλησίας θα ήταν καλό να προλάβει τον πρωθυπουργό. Δεν πολεμάω την Εκκλησία. Οφείλω ως μέλος της να εκφράσω την άποψή μου. 

Ήταν σίγουρα προς τη σωστή κατεύθυνση η δήλωση του Αρχιεπισκόπου να μείνουν στο σπίτι οι ηλικιωμένοι και οι ευπαθείς ομάδες και ότι η πίστη του κάθε ανθρώπου δεν μετριέται. Ωστόσο, φάνηκε τελικά ότι δεν έφτανε, αφού και σήμερα Κυριακή, αλλά και στους Β΄ Χαιρετισμούς, υπήρξαν αρκετοί χριστιανοί οι οποίοι προσήλθαν στους ναούς. Αν και όλοι γνωρίζουμε τη φράση του Χριστού ότι ο Θεός είναι Πνεύμα και δύναται να λατρεύεται παντού με τη δύναμη του ανθρωπίνου πνεύματος. 

Και σίγουρα, η θεία Κοινωνία και η εκκλησιαστική σύναξη είναι θέμα πίστης και ο καθένας μας είναι ελεύθερος να εγκαταλείπεται στην αγάπη του Θεού. Από την άλλη όμως υπάρχουν και αυτοί οι οποίοι επιθυμούν να προφυλάξουν την προσωπική υγεία τους, αλλά και των δικών τους. Ελπίζουμε πως αύριο η Διαρκής Ιερά Σύνοδος θα λάβει τα σκληρά, αλλά αναγκαία μέτρα. Όπως, άλλωστε, ζητείται από όλους. Η ομολογία της πίστης ίσως είναι καλύτερα να γίνει και με αυτόν τον τρόπο: όταν δεν βάζω μπροστά μου μόνο την κάθετη σχέση μου με τον Θεό, αλλά τη βλέπω μέσα από τον κάθε άνθρωπο, ο οποίος είναι εικόνα του Χριστού. Να γίνομαι τελικά ένα, όχι μόνο με τους εντός του ναού, αλλά και με τους έξω από τον ναό, συμμετέχοντας στην αγωνία τους, αλλά και μεταγγίζοντας τους την ελπίδα της Ανάστασης. Δεν απεμπολώ, έτσι, την πίστη μου, μάλλον την ισχυροποιώ αδειάζοντας τον εαυτό μου για χάρη του άλλου. 

Οι πολύπαθοι τρεις Ιεράρχες

Καλή, λοιπόν, η τιμή των τριών ιεραρχών, όπως αυτή που κάναμε σήμερα, αλλά όλοι μας γνωρίζουμε πως δεν αρκεί. Τιμή των αγίων σημαίνει μίμηση της πράξης τους. Και αυτοί οι τρεις άγιοι δεν μίλησαν μόνο με λόγια, αλλά περισσότερο και κατεξοχήν με πράξεις.
Επρόκειτο για τρία αρχοντόπουλα τα οποία μεγάλωσαν σε πλούσιες οικογένειες και χάρη σε αυτή την οικονομική τους άνεση μπόρεσαν και σπούδασαν εκείνη την εποχή. Χρησιμοποίησαν τον πλούτο για μόρφωση και μετά τον χάρισαν όλο στους φτωχούς. Εκτός από τον πλούτο χάρισαν και τον εαυτό τους στον Θεό και τους ανθρώπους. Υποστήριξαν τον άνθρωπο σε όλες τις ανάγκες του, με πράξεις όχι με λόγια. Οραματίζονταν μια κοινωνία δίχως ιδιοκτησία, δίχως φτώχεια και πόνο, και αυτό πάλεψαν να το δούνε να γίνεται πραγματικότητα μέχρι το τέλος της ζωής τους.
Κοινή η πράξη τους, κοινό και το τέλος τους. Ο Μέγας Βασίλειος πεθαίνει στα 49 του κάτω από το βάρος του αγώνα του για τους ανθρώπους. Ο Γρηγόριος ο Θεολόγος πεθαίνει αυτοεξόριστος και ο Ιωάννης Χρυσόστομος στις κακουχίες της δικής του εξορίας. 
Ξεκίνησαν πλούσιοι, πέθαναν φτωχοί, φορώντας μόνο το τριμμένο ράσο τους, άδειοι από χρήματα και δόξα, γεμάτοι όμως από αγάπη για όλους και για τον Θεό. Η πράξη των πιστών του Χριστού είναι απλή μα και δύσκολη. Πρέπει να χάσεις ελεύθερα τον εαυτό σου αν θες να τον βρεις πραγματικά. Διαφορετικά η γιορτή των αγίων - του κάθε αγίου - καταντάει ένας τύπος, μερικές φορές και ένα είδωλο, χωρίς καμιά ουσία. Δίνουμε ζωή στους αγίους μέσα από τη ζωή μας, αλλιώς τους έχουμε νεκρούς, όσο κι αν αυτοί ζούνε μέσα στο Θεό ως αθάνατοι. 

Χρήστος Γκουνέλας

Θεολόγος

Η Ορθοδοξία μπροστά σε σύγχρονες προκλήσεις

Την Κυριακή της Ορθοδοξίας γιόρτασε η ανά την Οικουμένη Ορθοδοξία. Νέες προκλήσεις και ελπίδες κατ’ επέκταση, γεννιούνται στον σύγχρονο κόσμο για την πνευματική ηγεσία και τον λαό της Εκκλησίας. Όλες οι επιμέρους προκλήσεις εντάσσονται σε μια διπλή πρόκληση: αφενός μεν η μία αφορά τη μαρτυρία εντός των κόλπων της Εκκλησίας, αφετέρου δε την εκτός των κόλπων της μαρτυρία απευθυνόμενη σε όλη την Οικουμένη.

Στόχος της Εκκλησίας είναι η μεταμόρφωση όλου του κτιστού κόσμου με τη μετοχή του στον μυστηριακό τρόπο ύπαρξης της Αγίας Τριάδας. Όλα δια της αγάπης να γίνουν ένα, κρατώντας το καθετί την υπαρκτική του ετερότητα. Η πνευματική ηγεσία της Εκκλησίας έχει επιφορτισθεί με την ευθύνη να δείξει τον δρόμο στον λαό, όπως έκανε και Εκείνος.

Ο θάνατος του Νεογέννητου

Του Χρήστου Γκουνέλα,

Θεολόγου

Ποτέ δεν αγκαλιάστηκε ο θάνατος τόσο από τη ζωή όσο με τη γέννηση του Θεανθρώπου. Οσμή θανάτου είχε η ανθρώπινη ζωή, όταν γεννήθηκε ο Χριστός και την ίδια οσμή πήρε και ο Χριστός με τη γέννησή Του.

Με πολλή σοφία ο αγιογράφος εικονίζει το Νεογέννητο ήδη μέσα σε νεκρική λάρνακα, προεικόνιση του Σταυρικού θανάτου που αναμένει το Θείο Βρέφος. Η ζωή Του μάλιστα κινδυνεύει από την πρώτη μέρα. Ένα Βρέφος που γεννιέται αθόρυβα και ταπεινά, καθίσταται «επικίνδυνο» για τους ηγέτες του κόσμου τούτου.

Συμβαδίζει άραγε ο Χριστός με το έθνος;

Του Χρήστου Γκουνέλα

Θεολόγου

Ένα από τα θέματα που έρχεται και ξανάρχεται στην επικαιρότητα όλο και πιο πυκνά πλέον είναι η σχέση Εκκλησίας και Έθνους στην Ελλάδα. Πρόκειται για μια σχέση που μας έρχεται από πολύ παλιά, από τότε που Αυτοκράτορες του Βυζαντίου χρησιμοποιούσαν και τη χριστιανική πίστη για να ενώνουν (συνήθως) την Αυτοκρατορία. Η σχέση εισήλθε σε νέα φάση όταν - ένεκα ιστορικής ανάγκης - η Εκκλησία κλήθηκε να διαδραματίσει εθναρχικό ρόλο στα χρόνια της Τουρκοκρατίας.

Ωστόσο, με τη δημιουργία του νέου ελληνικού κράτους (και άλλων εθνικών κρατών στην Ευρώπη) η σχέση των δύο θεσμών, Εκκλησίας και Έθνους, συνεχίστηκε σε διάφορα επίπεδα και με πολλούς τρόπους έως και σήμερα και για πολλά ακόμη χρόνια. Τίθεται όμως το ερώτημα για το αν ο ένας Χριστός και η μία Εκκλησία Του εγκλωβίζεται σε έθνη, κράτη, φυλές κλπ.

Η απάντηση ασφαλώς δόθηκε ήδη από τα πρώτα χρόνια (και στα κατοπινά) ύπαρξης της Εκκλησίας, όταν ο απόστολος Παύλος κήρυξε στην τότε Οικουμένη τον Χριστό. Όχι λοιπόν, ο Χριστός δεν μπορεί να εγκλωβιστεί ή να «διαμελισθεί». Μπορεί να ενώσει ένα έθνος ο Χριστός (σαρκούμενος ποικιλότροπα), τη στιγμή όμως που ταυτόχρονα (βάσει της διφυσιτικής ορθόδοξης σχοινοβασίας) θα το ενώνει και με όλα τα υπόλοιπα και δεν θα χρησιμοποιείται το όνομά Του για να χωριστεί το ένα έθνος από το άλλο (υπάρχει, βεβαίως, ιστορικά και η εκδοχή να χρησιμοποιούν το όνομα του Χριστού πολλά έθνη ταυτόχρονα και για ιδίους λόγους το καθένα!). Ο Χριστός όμως είναι Αυτός που, κατά την πίστη της Εκκλησίας, συνέχει όλη την κτίση, όλα τα έθνη, όλα τα κράτη: είναι ο Δημιουργός Λόγος.

Η χρήση, λοιπόν, της Εκκλησίας και του ονόματος του Χριστού εκ μέρους των εκάστοτε πολιτικών